Somali
Nolosha hareeraha durdurka
Soo ogow dabeecadda u dhexaysa dhismayaasha
Chaffinch
Deegaanka: Kaymaha, jardiinooyinka iyo beeraha waaweyn
Cuntada: Cayayaan, abuur iyo miro
Ma ogtahay? Chaffinch-ku wuxuu ku dayan karaa codadka shimbiraha kale – xitaa codad ay dadku sameeyaan. Tani waxay ka caawin kartaa inuu xayawaanka kale ka fogeeyo cuntadiisa.
Common starling
Deegaanka: Kaymaha, hareeraha harooyinka iyo durdurrada biyaha
Cuntada: Cayayaan, dirxiyo, gooryaanno, qoolleyo yaryar, abuur, badar iyo miro
Ma ogtahay? Starling-yadu waxay isu ururiyaan kooxo aad u waaweyn oo sameeya muuqaal qurux badan oo cirka ah.
White wagtail
Deegaanka: Kaymaha, hareeraha harooyinka iyo durdurrada biyaha
Cuntada: Cayayaan, duqsiyo iyo xayawaanno kale oo yaryar
Ma ogtahay? White wagtail-ku had iyo jeer wuxuu ruxaa dabadiisa. Saynisyahannadu waxay aaminsan yihiin in tani ay jahawareer geliso cayayaanka, taas oo u sahlaysa inuu qabto.
Sand lizard (protected)
Deegaanka: Meelo qallalan oo qorrax leh
Cuntada: Cayayaan sida duqsiyada adag (beetles), ayaxa iyo dirxiga
Ma ogtahay? Xilliga taranka, labku wuxuu isu beddelaa cagaar dhalaalaya si uu u soo jiito dheddigga ugana digo labka kale.
Six-spot burnet moth
Deegaanka: Kaymaha iyo dhulalka cawska leh
Cuntada: Nektarka ubaxa
Ma ogtahay? Waa sun, mana fiicna in la cuno. Midabkiisa casaanka iyo madowga ah ayaa ugaarsatada uga diga inay ka fogaadaan.
Water vole
Deegaanka: Harooyinka iyo durdurrada biyaha, halkaas oo uu ka qodo godad ku yaal hareeraha biyaha
Cuntada: Dhirta ka baxda hareeraha biyaha
Ma ogtahay? Water vole-ku waa dabaale aad u wanaagsan, wuxuuna quusi karaa biyaha hoostooda si uu uga baxsado khatar.
Durdurku wuxuu ka buuxaa nolol
Durdurku wuxuu soo jiitaa shimbiraha u yimaada inay cabbaan oo qubaystaan. Sidoo kale waa hoy ay ku nool yihiin xayawaanno badan oo yaryar oo raadinaya cunto iyo biyo nadiif ah. Haddii aad si fiican u fiirsato, waxaad arki kartaa shinbir, shimbir yar ama noocyo kale oo shimbiro ah oo ku socda hareeraha biyaha. Cayayaankuna sidoo kale waxay jecel yihiin durdurka. Noocyo badan ayaa ukumaha dhigta biyaha, halka qaar kalena qaybta hore ee noloshooda ku qaataan biyaha hoostooda. Tani waxay khusaysaa kaneecada, dragonflies iyo damselflies. Xayawaanno badan oo yaryar ayaa ku nool biyaha iyo hareerahooda, halkaas oo ay ka helaan biyo, cunto iyo hoy. Marka deegaano kala duwan ay isugu yimaadaan – sida durdurka iyo jardiinada ku xeeran – waxaa soo jiitama noocyo badan oo noolaha ah. Biyuhu waa lama huraan u ah dabeecadda. Waxay abuuraan kala duwanaansho badan oo noolaha ah, taas oo u saamaxaysa noocyo cusub inay ku noolaadaan oo ku bataan. Taasi waa waxa dhaca marka dabeecaddu caafimaad qabto oo isu dheellitirnaato.
Adiguba isku day!
Ma arki kartaa ugaarsadaha yar ee duula?
Dragonflies waa qaar ka mid ah xayawaannada ugu da'da weyn dunida.
Waxay hawada ku duulayeen in ka badan 300 milyan oo sano, xitaa ka hor intii aysan dinosaurs-ku noolaan.
Waagaas, dragonflies qaarkood waxay lahaayeen baalal gaadhaya 70 sentimitir.
Dragonfly-gu wuxuu noloshiisa ku bilaabaa biyaha hoostooda isagoo ah dirxi. Marka uu si buuxda u koro, wuxuu ka soo baxaa biyaha, wuxuuna iska siibaa maqaarkiisii hore ka hor inta uusan noqon cayayaan baallo qurux badan leh.
Wuxuu qabtaa cayayaanka isagoo duulaya, wuxuuna ku arki karaa ku dhowaad 360° indhihiisa waaweyn awgood. Wuxuu u duuli karaa hore, gadaal iyo xitaa meel qumman ayuu hawada ku hakisan karaa.
Sawir QR-ka si aad wax badan uga ogaato Green Hawker dragonfly.